اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 20 |
| تعداد شمارهها | 426 |
| تعداد مقالات | 3,510 |
| تعداد مشاهده مقاله | 5,311,267 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 3,622,657 |
جایگاه گردنه اسدآباد در جغرافیای تاریخی و تحولات سیاسی- اقتصادی ایران از باستان تا معاصر | ||
| فصلنامه تاریخ روستا و روستانشینی در ایران و اسلام | ||
| دوره 3، شماره 2 - شماره پیاپی 9، تیر 1404، صفحه 97-113 اصل مقاله (834.91 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30479/hvri.2025.22974.1100 | ||
| نویسندگان | ||
| زلیخا امینی* 1؛ شهرام راهنما2 | ||
| 1استادیار، گروه تاریخ، دانشگاه سیدجمال الدین اسدآبادی، همدان، ایران. | ||
| 2استادیار، گروه معارف، دانشگاه لرستان، لرستان، ایران. | ||
| تاریخ دریافت: 06 آبان 1404، تاریخ بازنگری: 04 آذر 1404، تاریخ پذیرش: 05 دی 1404 | ||
| چکیده | ||
| گردنهی اسدآباد، واقع در دامنههای غربی کوه الوند و در مسیر ارتباطی همدان–کرمانشاه، از کهنترین و مهمترین گذرگاههای طبیعی فلات ایران بهشمار میآید. این گذرگاه در طول تاریخ، نقشی چشمگیر در تحولات سیاسی، نظامی، اقتصادی و فرهنگی کشور ایفا کرده است. پژوهش حاضر با رویکردی توصیفی- تحلیلی و بر پایهی منابع تاریخی و جغرافیایی، به بررسی جایگاه گردنهی اسدآباد از دوران باستان تا روزگار معاصر میپردازد و تلاش میکند دلایل تداوم اهمیت آن را در ساختار جغرافیای تاریخی ایران روشن سازد. یافتههای پژوهش نشان میدهد که از دورهی مادها و هخامنشیان تا پایان عصر ساسانی، گردنهی اسدآباد بهمنزلهی دروازهی غربی ایرانِ مرکزی، نقشی تعیینکننده در کنترل راههای ارتباطی و دفاعی داشته است. در دورههای اسلامی، بهویژه از قرون میانه تا عصر صفویه، مسیر همدان–اسدآباد–کرمانشاه به یکی از محورهای اصلی نظامی، تجاری و زیارتی تبدیل شد و همزمان اهمیت اقتصادی منطقه نیز فزونی یافت. در دورههای صفویه، افشاریه و قاجاریه، این گذرگاه در جابهجایی سپاهیان و کاروانهای تجاری و مذهبی نقشی حیاتی ایفا میکرد و در دوران معاصر نیز به سبب موقعیت سوقالجیشی خود، مورد توجه نیروهای داخلی و خارجی قرار گرفت. موقعیت طبیعی گردنه، عامل اصلی تداوم اهمیت آن در طول تاریخ بوده است؛ ویژگیای که موجب شده این گذرگاه نهتنها مسیر عبور، بلکه پیوندگاه جغرافیایی، فرهنگی و تاریخی شرق و غرب ایران باقی بماند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| گردنهی اسدآباد؛ آدراپانا؛ جغرافیای تاریخی؛ راههای باستانی ایران | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| The Position of Asadabad Pass in the Historical Geography and Political-Economic Transformations of Iran from Antiquity to Contemporary Times | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Zoleikha Amini1؛ shahram Rahnama2 | ||
| 1Assistant Professor, Department of History, Seyyed Jamaluddin Asadabadi University, Hamedan, | ||
| 2Assistant Professor, Department of Islamic Studies, Lorestan University, Lorestan, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| The Asadabad Pass, situated on the western slopes of Mount Alvand and along the Hamadan–Kermanshah route, is considered one of the oldest and most significant natural passages across the Iranian Plateau. Throughout history, this pass has played a prominent role in the country’s political, military, economic, and cultural transformations. This study, employing a descriptive-analytical approach based on historical and geographical sources, examines the position of the Asadabad Pass from the ancient era up to contemporary times, seeking to elucidate the reasons for its sustained importance within the structure of Iran’s historical geography. The findings indicate that from the Median and Achaemenid periods through the end of the Sasanian era, the Asadabad Pass served as the western gateway to Central Iran, playing a decisive role in controlling communication and defense routes. During the Islamic periods, particularly from the Middle Ages up to the Safavid era, the Hamadan–Asadabad–Kermanshah route transformed into one of the main military, commercial, and pilgrimage axes, leading to a simultaneous increase in the region’s economic importance. In the Safavid, Afsharid, and Qajar periods, this passage was vital for the movement of armies, trade, and religious caravans. In contemporary times, due to its strategic location, it has attracted the attention of both domestic and foreign forces. The natural location of the pass has been the primary factor in its continuous historical importance- a feature that has kept this passage not merely a route of transit, but a geographical, cultural, and historical link between the East and West of Iran. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Asadabad Pass, Adrapana, Historical Geography, Ancient Routes of Iran | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 8 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 12 |
||